Çağlar ve Müzik - 83

Bölüm 83 / Orijinal Yayın Tarihi: 27 Ağustos 2000

Sayın dinleyiciler, bugünkü izlencemizde "Yeni Klasikçilik" akımı içinde yer alabilecekleri kesin iki ABD'li bağdardan söz edecek, yapıtlarından örnekler sunacağız. Bunlardan birincisi 1910-1981 yılları arasında yaşamış olan Samuel Barber, ikincisi Barber'ın sağlığında çok yakın arkadaşlık kurmuş olduğu İtalyan kökenli. 1911 doğumlu Gian Carlo Menottti.
Samuel Barber çok erken küğsel yeteneğini belirtmiştir. 1924-1932 yılları arasında Filadelfiya'daki Curtis Küğ Enstitüsü'nde eğitim gördü.
Yapıtlarında duygunluğu/lirizmi hep önde tuttu. Çoğu yapıtlarında romantizme yakınlığı belli olur. Amerikan küğünün bu ılımlı ve duygulu bağdarı Yaylılar Dördülü'nün Adagio bölümüyle tanınır en çok. 1939'da yazmış olduğu, 1948'de yeniden gözden geçirdiği Keman Konçertosu, Barber'in küğünün tüm özelliklerini yansıtacak niteliktedir.
Barber'ın Keman Konçertosu'nu André Previn yönetimindeki Londra Senfoni Orkestrası Gil Shaham'ın kemanından dinleyeceksiniz. Klasik konçerto biçimine uygun olarak; Allegro, Andante, Presto buyurgulu üç bölümden oluşmaktadır Barber'ın konçertosu.

MÜZİK : Barber - Keman Konçertosu (23'00")

Barber, opera ve bale küğleriyle de tanınmış ve tutulmuştur. 1946'da yazdığı "Medea" bale küğünden çıkarılmış ardışı/suite'i örnek olarak sunuyoruz. Howard Hanson yönetimindeki Eastman-Rochester orkestrası seslendiriyor.

MÜZİK : Barber – Medea (25'00")

Gian Carlo Menotti 1911 yılında İtalya'da doğmuştur. Annesinden piyano dersleri alarak küğe başladı. Metropolitan operasının İtalyan asıllı orkestra yönetmeni Tulio Serafin'in sağladığı bir bursla 1928'de ailesiyle birlikte ABD'ye göç etti. Ailece ABD'ye yerleştiler. 1935 yılında "Ameliya Baloya Gidiyor" operasıyla başarıya ulaştı. İtalyan operasının "verismo/gerçekçi" anlayışı içinde çağdaş küğün anlatım değişkenliklerinden de yararlandığı operalar yazdı. Medyum, Telefon, Konsolos, Amahl ve Gece Ziyaretçileri operalarıyla başarısını perçinledi.
Menoti'nin küğüne örnek olarak 1944'de yazmış olduğu "Sebastien" balesinin ardışını, Andrew Schenck (Andrev Şenk) yönetimindeki Yeni Zelanda Senfoni Orkestrası'ndan dinleyeceksiniz.

MÜZİK : Menotti – Sebastien (24'23")

Çağlar ve Müzik - 82

Bölüm 82 / Orijinal Yayın Tarihi: 20 Ağustos 2000

Sayın dinleyiciler; bugünkü izlencemizi ABD'li bağdar Elliott Carter'e ayırmış bulunuyoruz. Carter 1908 yılında New York'ta doğdu. Küğe karşı istekli, ilgili olmakla birlikte Harward Üniversitesinde İngiliz Dili ve Yazını üzerine öğrenim gördü. Daha sonra bu üniversitenin Küğ bölümüne geçti. Walter Piston'un öğrencisi oldu. Daha başlangıçta Ives, Schönberg, Stravinski, Hihdemith, Varese gibi öncü bağdarlar ilgisini çekiyordu. 1932-1935 yılları içinde yetişme dönemindeki çoğu ABD'li bağdar gibi Paris'e giderek Nadia Boulanger'nin öğrencisi oldu. ABD'e dönünce 1935-1940 yılları içinde "Ballet Caravan"ın küğ yönetmenliğini yaptı. 1934'de yazdığı "Pocohontas" balesi başlangıç döneminin yapıtıdır. Yapıtlarında giderek girdi/kontrapunt karmaşıklığıyla birlikte çok tartımlı değişkenlikleri öne çıkarır oldu. 1961'de "Piyano, Çembalo ve İki Oda Orkestrası için İkili Konçerto"yu yazdı. Yapıtı izleyen ve dinleyen Stravinski'nin "Bu bir başyapıttır" sözüyle yapıtı değerlendirmesi dikkatleri iyice Carter'ın üzerine topladı; Giderek ABD'nin en önemli öncü bağdarlarından birisi olarak olumsandı.
Carter'den dinleteceğimiz ilk yapıt, 1964-1965 yılları içinde yazmış olduğu Piyano Konçertosu olacak.
Alışılmışın dışında yalnız iki bölümlü olan yapıtın sunacağımız kaydında, Michael Gielen (Mihael Gielen) yönetimindeki Südwastfunks (SWF) orkestrasının eşliğinde piyanoyu Ursula Oppens çalmaktadır.

MÜZİK: Carter - Piyano Konçertosu (22'23")

Sunacağımız ikinci yapıt, Carter'ın 1986-87 yıllarında yazdığı Obva Konçertosu. Pierre Boulez'in yönettiği Ensemble Intercontamporaine'in eşliğinde obvayı Heinz Holliger çalıyor.

MÜZİK: Carter - Obva Konçertosu (19'47")

Carter'den dinleteceğimiz üçüncü yapıt, üç bölümlü olan "Orkestra İçin Üç Fırsat" başlıklı. 1986-1989 yılları içinde yazılmış. Güneybatı Senfoni Orkestrasını Michael Gielen yönetiyor

MÜZİK: Carter - Orkestra İçin Üç Fırsat (17'00")

Bugün 92 yaşında bulunan Carter'den dinleteceğimiz son yapıt, 1996 yılında 88 yaşındayken yazmış olduğu birbirine bağlı yedi bölümcüklü, Klarinet Konçertosundan 4, 5, 6, 7. bölümler olacak.
Klarineti Michael Collins (Maykıl Kolins) çalıyor. Londra Sinfonietta'yı Olivier Knussen (Olivye Knusen) yönetiyor.

MÜZİK: Carter –Klarinet Konçertosu 4. 5. 6. 7. Böl. (10'36")

Çağlar ve Müzik - 81

Bölüm 81 / Orijinal Yayın Tarihi: 13 Ağustos 2000

Sayın Dinleyiciler, bugün sizlere tanıtacağımız ABD'li bağdar George Antheil (Corc Anteyl) 1900 yılında New Jersey'de Trenton'da doğmuş, Altı yaşında piyano öğrenimine başlamış. Bağdarlık için New York'a giderek Ernest Bloch'dan ders almıştır. 1922'de Avrupa gezisine çıktı. Berlin'de Paris'te dinletiler verdi. 1927'de yurduna döndü. Başarılı bir piyanoçalardı. Avrupa'da bulunduğu sırada kendisine ün kazandırmış olan yapıtlarının büyük bölümünü ortaya koyduğu gibi bunları seslendirdi. O dönemde hemen hepsi de Paris'te bulunan ünlü sanatçılar; Ezra. Pound (Ezra Pavnd), James Joyce (Ceyms Coys), Ernest Hemingway (Ernest Hemingvey), Man Ray, Picabia, Picasso, Fernand Léger, Yeats, Cocteau, Gertrude Stein (Gertrüd Ştayn)ın ilgisini çekti ve hepsinden destek gördü. Bu ilk dönem yapıtlarında Antheil açıkça Stravinski etkinliği taşır ama kuruluşları, uyumsal yapılarındaki ve tınısal değişkenlikler bakımından gösterdikleri, sertlik, sürekli tartımsal değişimleriyle ilerici, öncül özellikler gösterirler. Ses çıkaran her nesnenin küğ yapıtında kullanılabileceği düşüncesinden yola çıkarak yazmış olduğu Ballet Mécanique yapıtında uçak pervanesi, kapı zili, otomobil kornası kullandı. 1926'da Paris'te, 1927'de New York'taki seslendirilişleri başarılı olmadı. Ne ki o dönemde bu ilgi görmeyiş Antheil'in en çok sözü edilen yapıtının Ballet Mécanique olmasını, asıl ününün de bu yapıta bağlanmasını önleyememiştir.
Antheil 1939'da Holywood'a yerleşti. Yapıtlarının öncü niteliği de yitip gitti. Filimler için küğ yazdı. Bu son dönem yapıtlarında genelde yeniklasikciliği benimsemiş olarak kimi zaman izlenimci kimi yerde romantik bir söylemi dile getirdi. Ne ki bu yapıtlarının hiç biri Stravinski ve caz etkileriyle donanımlı ilk dönem yapıtlarındaki canlı atak yapıya ve öneme ulaşamadı. 12 Şubat 1959'da New York'da öldüğünde, hâlâ ilk yapıtlarına dayanılarak yapılan bir değerlendirme ile "Amerikan Küğünün Yaramaz Çocuğu" olarak tanımlanıyordu.
Antheil'den ilk dinleteceğimiz yapıt 1923 yılında yazmış olduğu dört bölümlü olan Birinci Keman-Piyano Sonatı. Keman: Vera Beths, Piyano: Reinbert de Leeuw

MÜZİK: Antheil - Sonat No.1 (23'16")

İkinci Keman-Piyano Sonatı da yine 1923 yılının ürünüdür. Tek bölümlü olan bu ikinci sonatı da Beths - de Leeuw (Leüv) ikilisi seslendiriyor.

MÜZİK: Antheil - 2. Keman Piyano Sonatı (7'23")

Şimdi dinleyeceğiniz yapıt ünlü Ballet Mécanique. Yapıt 1926'da yazılmıştır ilk biçiminde 16 onaltı piyanola (mekanik piyano) kullanılmıştır. 1952-53 yılları içinde Antheil yapıtını elden geçirmiş dört piyano ve vurma çalgılar için yeniden düzenlemiştir. Dinleyeceğiniz kayıt bu son biçime göre yapılmıştır. Çağdaş Topluluk/Ensemble Moderne üyelerince seslendirilmiştir.

MÜZİK: Antheil - Ballet Mécanique (14'22")

Şimdi Antheil'in 1923-1925 yılları arasında yazdığı, 1955 yılında gözden geçirdiği "Bir Caz Senfonisi"ni sunuyoruz. Yine Ensemble Modern seslendiriyor.

MÜZİK: Antheil - Bir Caz Senfonisi (6'32")

Antheil'den son dinleteceğimiz yapıt, ünlü İrlandalı ozan Yeats'ın (Yits) şiiri üzerine 1934'te yazmış olduğu, bariton ve orkestra için "Dalgaların Savaşımı".
Bariton Martin Hill, Ensemble Modern eşliğinde söylüyor.

MÜZİK: Antheil - Dalgaların Savaşımı (14'28")

Çağlar ve Müzik - 80

Bölüm 80 / Orijinal Yayın Tarihi: 6 Ağustos 2000

Sayın dinleyiciler; Aaron Copland, yirminci yüzyıl başlarında ABD'de çağdaş küğün tutulması, gelişmesi ve anlaşılması için çaba göstermiş, sırasında savaşım vermiş bağdarlar kuşağının en tanınmış, en etkin olabilmişlerinden birisidir. 1900 yılının 14 Kasımında Brooklyn'de doğmuş, 1990 yılında 10 Aralıkta New York'da ölmüştür. Musevi kökenli bir ailenin çocuğudur. İlk piyano derslerini ablasından almış daha sonra, Victor Wittgenstein ile Clarance Adler'in öğrencisi olmuş, 19 yaşındayken yazdığı ilk piyano parçası "Kedi ile Fare"de Debussy'nin etkisi altında bulunduğunu göstermiş, 1921'de Fransa' ya giderek Nadia Boulanger'nin ilk Amerika'lı öğrencisi olmuştur. Ülkesine döndükten sonra bağdar, öğretmen, yazar ve konferansçı olarak büyük bir çaba içine girdi. 1928-1931 yılları arasında çağdaş ABD'li bağdarların yapıtlarının seslendirilmesi ve tanıtılması yönünde, ilerici ABD'li bağdar Roger Session (Racır Sessşıns) ile birlikte ortak dinletiler düzenledi. Bu amaçla makaleler, eleştiriler ve kitaplar yazdı.
Copland'ın ilk yapıtlarında yerellik olarak cazın etkisi görülür. Bir yandan da Stravinski'nin sert tartısallığının izleri belli olur. Copland 1940'dan sonra verdiği yapıtlarında uyumda biraz daha karmaşık ve anlatımda daha soyut olmaya yönelmiş, bundan da öte dizisel yazıyı diyatonik diziyle uyuşturma/kaynaştırma eğilimi gösterir olmuştur.
Copland'dan ilk dinleteceğimiz yapıt, ününün yaygınlaşmasını sağlayan 1926'da yazmış olduğu piyano konçertosu Melbourne Senfoni Orkestrasını John Hopkins yönetiyor. Piyanoyu Gillian Lin çalıyor.

MÜZİK: COPLAND - Piyano Konçertosu (17'05")

Sunacağımız ikinci yapıt bale küğü: Billy the Kid/ Çocuk Billy Copland bu yapıtını 1938'de yazmış. Antal Dorati yönetimindeki. Minneapolis Senfoni Orkestrasından dinleyeceksiniz.

MÜZİK: COPLAND - Billy The Kid (33'53")

Copland'dan sunacağımız son örnek, 1947-1948 yılları içinde yazdığı klarinet konçertosu. Klarineti Richard Stolzman (Riçard Stolzman) çalıyor. Michael Tilson Thomas (Maykıl Tilson Tomas) yönetimindeki Londra Senfoni. Orkestrası eşlik ediyor.

MÜZİK: COPLAND - Klarinet Konçertosu (16'43")

Copland'ın Klarinet Konçertosunu dinledik. Klarineti Richard Stolzman (Riçard Stolzman) çaldı. Sanatçıya Michael Tilson Thomas (Maykıl Tilson Tomas) yönetimindeki Londra Senfoni Orkestrası eşlik etti.

Çağlar ve Müzik - 79

Bölüm 79 / Orijinal Yayın Tarihi: 30 Temmuz 2000

Sayın dinleyiciler; bugünkü izlencemizde, cazla ciddi evrensel küğü çok başarılı biçimde kaynaştırmakla, Amerikan küğünde uzun yıllar süren bir beklentiyi gerçekleştirmiş olan, 1898-1937 yılları arasında yaşamış olan George Gershwin(Corç Gerşvin)i örneklerle tanıtmaya çalışacağız.
Rusya'dan Amerika Birleşik Devletlerine göçmüş yahudi kökenli bir ailenin çocuğu olan George Gershwin erken yaşta küğsel anıklık göstermesine karşın, düzenli bir küğ, eğitimi görmedi. Aralıklı olarak aldığı piyano ve uyum/armoni derslerinden edindiği bilgilerin ötesinde kendi kendini yetiştirmiştir. 16 yaşındayken ilk şarkılarını yazmaya başladı. On dokuz yaşındayken yazdığı bir şarkının notası bir milyon, plağı iki milyonun üstünde satınca büyük bir üne kavuştu. Ancak Gershwin'in yelincek küğün ötesinde ciddi küğ alanında önemli bağdarlar arasında yer alması, adının geçer oluşu 1924'te yazıp ilk seslendirilişinde piyano partisini kendisinin çalmış olduğu "Mavi Rapsodi" ile olmuştur.
Gershwin'in bu çok ünlü yapıtını Eugen Ormandy yönetimindeki Filadelfiya orkestrasının eşliğinde Oscar Levant'ın piyanosundan dinliyoruz.

MÜZİK: Gershwin - Mavi Rapsodi (12'48")

Gershwin, cazdan esinli senfonisel yapıtlar ortaya koyma isteğini bu başarısından sonra da sürdürdü. 1915 yılında, büyük Fa dengeserli tek piyano konçertosunu yazdı ve ilk seslendirilişinde piyanoyu yine kendisi çaldı. Ünü, bağdar olarak kendisini hep yetiştirmek isteğini önlememişti. Bir yandan yeni yapıtlar ortaya koyarken bir yandan da ilerici Amerikalı bağdarlar Henry Cowel ve Wallingford Riegger'den girdi/kontrapunt dersleri aldı, öğrendiklerini yapıtlarında, özellikle ünlü, tek operası Porgy ve Bess'te uyguladı da…
Gershwin piyano için çok az yapıt yazmıştır. Bu az sayıdaki piyano parçaları içinde en tanınan ve en çok seslendirileni 1926 yılında yazmış olduğu "Üç Onçalın/3 Prelüd"dür.
Şimdi, önce, üç bölümü; Allegro/Andante con moto/Allegro con brio buyurgulu "Piyano Konçertosu"nu André Kostelanetz'in yönettiği New York Filarmoni eşliğinde Oscar Levant'ın piyanosundan dinleyeceksiniz.

MÜZİK: Gershwin - Piyano Konçertosu (30'50")

Şimdi de yine Oscar Levant'ın piyanosundan "Üç Onçalın"ı sunuyoruz.

MÜZİK : Gershwin - 3 Onçalın (5'33")

Gershwin'in 1934-1935 yılları arasında bağdamış olduğu tek operası "Porgy ile Bess" ilk olarak 1936'da Boston'da oynandığında başarı kazanamadı. Eleştirmenler bu konusuyla ve şarkıcılarıyla "zenci"leri önde tutan operayı tutmadılar, çok kötülediler. 11 Temmuz 1937 günü Gershwin 39 yaşındayken beyin uru nedeniyle Kaliforniya'da öldükten sonra yapıtlarına ilgi daha da arttı. Porgy ve Bess 1943 yılında yeniden sahneye koyuldu. Bu kez başarı öylesine büyük oldu ki, kısa sürede bütün önemli sahnelerde yer almaya başladı. Türkiye'de bu operanın ilk oynanışı 1968 yılında Ankara Deviet Opesında yapılmıştır.
Gershwin'den son örnek olarak, Porgy ve Bess Operasından: Giriş küğü, Klara'nın şarkısı "Summtime", Serena'nın Porgy'nin öldürdüğü kocası için ağıt şarkısı ve Sportine-Life'ın şarkısını sunacağız. Klara ve Serena'nın şarkılarını Roberta Alexander, Sportin'Life'ın şarkısını Simon Estes söylüyor.
Berlin Radyosu koro ve orkestrasını Leonard Slatkin yönetiyor.

MÜZİK : Gershwin - Porgy ile Bess'ten parçalar (U8'46)

Çağlar ve Müzik - 78

Bölüm 78 / Orijinal Yayın Tarihi: 23 Temmuz 2000

Sayın dinleyiciler; A.B.D.de evrensel boyutlar içinde önemli ilk bağdar olan Charles Ives'dan geçen izlencemizde söz etmiş, yapıtlarından örnek de vermiştik. Ives'in doğum yılı olan 1874 yılından sonra doğmuş olup da ABD küğünün gelişiminde yer almış bağdarların 1900 doğum yılına kadar olanlarının en önemlilerini şöyle sıralayabiliriz:
Carl Ruggles (1876-1971) / Wallingford Riegger (1885-1961) / Walter Piston (1894-1976) / Virgil Thomson (1896-1989) / Roger Sessions (1896-1985) / Henry Cowell (1897-1965) / Ray Harris (1898-1979) / George Gershwin (1898-1937)
Bu izlencemizde doğum tarihlerine göre sıraladığımız bağdarlardan yalnız üçü; Virgil Thompson, Roger Sessions (Racır Sesşıns) ve Henry Cowell üzerinde çok kısa olarak duracak ve yapıtlarından örnek vermeye çalışacağız.
1896-1989 yılları arasında yaşamış olan Virgil Thompson Harvard Üniversitesinde eğitim gördü. Sonra Paris'e giderek Nadia Boulanger'nin öğrencisi oldu. Fransız Altıları ile ilişkisi oldu. Onlar gibi Eric Satie'nin görüşlerinin etkisinde kaldı. Amerika'ya döndükten sonra hem öğretmenlik hem küğ eleştirmenliği yaptı. Küğ üzerine kitaplar yazıp yayınladı. Yapıtları genelde "Yeni Klasikcilik" akımı içinde Satie'de görülen yalınlama ve mizah anlayışı içinde görünürler. Bir İlahi Ezgisi Üzerine Senfoni adlı yapıtını 1928 yılında yazmıştır. Giriş ve Allegro, Andante Cantabile Allegretto, Allegro buyurgulu dört bölümden oluşur. Dinleteceğimiz bu yapıtı Eastman-Rochester (Istmın Roçester) orkestrasından dinleyeceksiniz. Yönetici: Howard Hanson.

MÜZİK: Virgil Thomson - Symphony on a Hymne Tune (20'20")

Roger Sessions (Racır Sesşıns) New York'a bağlı Brooklyn'de 1896'da doğdu. Yale'de (Yeyl'de) Horatio Parker, New York'da Ernest Bloch'dan ders aldı.
Cleveland konservatuvarında Bloch'un yardımcılığını da yaptı. 1925-1933 yılları arasında Avrupa'da yaşadı. Dönünce Aaron Copland'la birlikte Çağdaş Küğün tanınması, anlaşılması ve tutulması için dinletiler düzenledi, bağdama dersleri verdi. Küğün ekinsel/kültürel ve eğitsel yanıyla ilgili kitaplar yayınladı. Küğünde dış görünüşü bakımından eski biçimlere bağlıymış gibi durursa da, içerik bakımından anlatım diriliği ve tartısal özgürlükleri yeğlemesi açısından ilerici ve özgün olmayı başarmıştır. 16 Mart 1985'de New Jersey'de ölmüştür.
Leonid Andreyev'in "Kara Maskeler" adlı oyunu için 1923 yılında yazmış olduğu Orkestra Ardışı'nı yine Eastman-Rochester Orkestrasından Howard Hanson yönetiminde dinleyeceksiniz.

MÜZİK: Roger Sessions - The Black Maskers

Henry Cowell 1897'de Kaliforniya'da bulunan Menlo Park'ta doğdu. Badarlığa küğ eğitimi görmeden 14 yaşlarında edindiği bir piyano üzerinde denemeler yaparak başladı. 1914 yılnda Kaliforniya Üniversitesinde Charles Seeger'in öğrencisi oldu. 1916-1918 yılları arasında New York Üniversitesinde öğrenciliğini sürdürdü. Avrup küğünü incelemek için Avrupa'ya giderek bir süre Berlin'de yaşadı. Bu arada, Doğu küğleriyle de ilgilenmeye başladı. Küğdeki yenilik arayışlarının kuramsal yanını belirten bir kitap yayınladı. 1927'de New York'ta "Yeni Küğ Yayınevi"ni kurdu ve yönetti. Değişik üniversitelere bağlı konservatuarlarda dersler verdi. Hep yenilik, yenileşme ardında koştu. Ives ve Ruggles gibi ilerici, yenilikçi bağdarları destekledi, tanıtmaya çalıştı. Piyanoda salkımses tekniğinin ilk uygulayıcısı, yine piyanoda tuşlara basarak değil, teller üzerinde değişik vuruş veya çekişlere göre çalmanın da ilk uygulayıcısı oldu. 1965'te New York'da öldü.
Cowell'den ilk dinleteceğimiz yapıt 1924 yılında yazdığı Üç çalgı için Dört Düzenleme. Phoenix Üçlüsünden dinleyeceksiniz.

MÜZİK: Henry Cowell - Four Combination for Three Instruments (6'48")

Cowell'den dinleteceğimiz son yapıt, 1950 yılında yazılmış olan "İlahi ve Fügsel Hava N.9" Bu yapıtta çelloyu Sarah Fiene, piyanoyu Josephine Gandolfi çalıyor.

MÜZİK: Cowell - Hymn and Fuguing Tune No.9 (5'46")

İzlencemizin son yapıtı yine Cowell'in. Dört bölümlü olan İran Havaları Takımı/Persian Set 1956'da yazılmış. Manhattan Oda Orkestrasını Richard Auldon Clark yönetiyor.

MÜZİK: Henry Cowell - Persian Set (15'48")

Çağlar ve Müzik - 77

Bölüm 77 / Orijinal Yayın Tarihi: 16 Temmuz 2000

Sayın dinleyiciler, Birleşik Amerika Devletlerinde evrensel alanda sözü edilmeye değer küğsel yaratımların, Avrupa'ya göre geç, ancak yirminci yüzyılın başlarında 1900'den sonra ortaya çıkmaya başladığını söyleyebiliriz. Evrensel ölçüler içinde önemli ilk Amerikalı bağdarın 1814-1954 yılları arasında, yaşamış olan Charles Ives olduğu görülmektedir. Ne ki Ives'in yapıtlarının önemsenerek seslendirilmesi çok büyük gecikmeyle gerçekleşebilmiş olduğundan sonraki kuşağın yetişmesine etkisi oldukça sınırlı kalmıştır.
Ives'ın önemi; Avrupa küğünden bağımsız, özgürlükçü, araştırmacı Amerikan tinini yansıtan bağdar olması kadar, küğün teknik, yapısal gelişim ve değişimini gerçekleştirmiş olmasındandır. Ne ki küğde yaptığı tüm atılımlar, yenilemeler, devrimler uzun yıllar bilinmeden kalmıştır.
Charles İves, ilk küğ eğitimini, deneysel küğ çalışmalarından hoşlanan bando yönetmeni olan babasından almıştır. Baba Ives, bandoyu ikiye üçe böler, her birini ayrı bir sokaktan kentin ortasında bulunan alana doğru yürütürken her birinin ayrı bir yapıt çalmasını isteyerek, giderek güçlenen seslerin karışımından doğan karmaşık hem de değişken küğün getirisini algılamaktan hoşlanırmış. Bu deneysel yaratı araştırısı Charles Ives'in ilk yapıtından son yapıtına dek ortaya koyduğu, tüm küğünün temelinde vardır.
Bu nedenle Ives'in küğü, ilişkisiz gibi görülen seslerin ilişkisini yakalayıp bulmak yönünden aykırılıkları geniş bir gelişim zinciri içinde eritip birleştirebilmesiyle yeni bir küğ anlayışının verimi olmuştur.
Şimdi, Ives'in İkinci Piyano Sonatı - Concorde Mass'i, bağdarın sonradan yaptığı düzenlemeye göre kimi yerlerde viyola ve flütün de katkısının bulunduğu biçimiyle dinleteceğiz. Dört bölümlü olan yapıt, 1840-1860 yılları arasında Amerikan kültür, düşün yaşamında derin izler bırakmış dört sanatçı / düşünüre ayrılmıştır.
Dinleteceğimiz kayıtta piyanoyu Herbert Henk, viyolayı Georgi Georgiev, flütü Hermann Klemeyer seslendirmektedir.

MÜZİK: Ives – 2. Piyano Sonatı "Concorde Mass" (49'28")

Şimdi dinleteceğimiz yapıt, Ives'in 1912-1915 yılları içinde yazdığı, üç bölümlü 2. Orkestra takımıdır. Yapıtın ilk nota basımı 1951'de yapılmıştır. İlk bölüm: Atalara ağıt başlıklıdır. İkinci bölüm: Kaya yontuğu tepeler halkın açıkhava toplantısına katılıyor. Üçüncü son bölüm: Acılı bir günün sonunda Hannover Alanının Kuzeyinden Halkın yükselen sesi başlığını taşımaktadır.
Yapıtı Morton Gould yönetiminde Chicago Senfoni Orkestrası seslendiriyor.

MÜZİK: Ives - Orchestral Set 2 (15'47")

Ivest'dan sunacağımız son yapıt: Yanıtsız Soru. Ives bu orkestra parçasını 1908 yılında yazmıştır. Yine Morton Gould yönetimindeki Şikago Senfoni Orkestrasından dinleyeceksiniz.

MÜZİK: Ives - Yanıtsız Soru (6'57")